0B1EC081-7F12-4C67-AC19-1ED10CF0505AArrow downArrow rightArrow rightArrow upCalendarClose984D9BFC-BA95-41CD-AA38-65F5DB27F79DLocation (large)Location (small)MenuNetvliesPlaySearchFacebookInstagramLinkedinTwitter

Thema 2016: YOU

Van 15 september t/m 30 oktober 2016 vond de 7e editie van BredaPhoto International Photo Festival plaats. Gedurende 7 weken stond het historische centrum van Breda in het teken van de fotografie. Meer dan 50 fotografen uit binnen- en buitenland exposeerden op verschillende locaties in de stad. Het thema van 2016 was YOU.

Zelfredzaamheid

Na decennia waarin de verzorgingsstaat er voor iedereen was, is het nu de beurt aan het flexibele en vindingrijke individu. Velen zien dit als een kans en grijpen die met beide handen aan. Mensen beginnen bedrijfjes of kunstprojecten waarvoor ze zelf of via een crowdfunding de financiering regelen in plaats van op subsidie te wachten. Bewoners frissen hun wijk op met kleinschalige initiatieven om zo het buurtgevoel te versterken.
Maar zelfredzaamheid is lang niet altijd een eigen keuze. Het kan ook bittere noodzaak zijn nu de overheid zich meer en meer terugtrekt uit sectoren als huisvesting, de zorg voor zieken en ouderen, de studiefinanciering voor jongeren, en kunst en cultuur. De ‘participatiesamenleving’, een Nederlandse term, die ervoor in de plaats komt roept iedereen op om mee te doen en verantwoordelijkheid te nemen in plaats van achterover te leunen. BredaPhoto wil in 2016 zowel de voor- als de nadelen hiervan belichten. We gaan op zoek naar de creativiteit én de kwetsbaarheid van de zelfredzame mens.

Do It Yourself

Je eigen zaken regelen: het geeft je een gevoel van trots. Dat zeiden de anarchistische punkers al in de jaren zeventig en tachtig. Do It Yourself! Je hebt de overheid niet nodig, vonden ze, noch grote bedrijven of je familie. Neem zelf je eigen muziek op en omzeil de grote platenlabels, begin je eigen tijdschrift in plaats van naar de mediabedrijven te luisteren, start je eigen buurthuis in plaats van op de gemeente te wachten. Doe het lekker zelf! Tegen het consumentisme en tegen de betutteling!

De DIY-cultuur van de punkers weerklinkt daar waar mensen in binnen- en buitenland het heft in eigen hand nemen. Zo ontwierp een man uit Leiden eigenhandig een nieuw stadsplan voor de historische binnenstad, met daarin ruimte voor een groot park. Tot zijn eigen verbazing nam de gemeenteraad zijn plannen over. Waar is de gemeentelijke planologische dienst dan nog voor nodig? Iets vergelijkbaars gebeurde in het Friese dorpje Reduzum, waar al sinds de jaren ’80 meer mensen vertrekken dan er bijkomen. De gemeente heeft geen geld om het dorp voor verval te behoeden en dus besloten bewoners het zelf te gaan doen. Ze verkochten woningen, sloten allianties met de kerk, de overheid en private partijen, en knapten zelf hun dorp op.

Dat zelfredzaamheid een bewuste keuze kan zijn, bewijzen de naar schatting 200.000 Amerikanen die off the grid leven. Ze wonen in het rijkste land ter wereld, maar maken bewust geen gebruik van water-, riolering- of elektriciteitsaansluiting omdat ze de staat niet nodig hebben en hun impact op het milieu willen beperken. Ook minder tastbare onderwerpen lenen zich voor een aanpak van onderop. Zo stelden Taiwanese activisten begin 2015 voor om de grondwet te herschrijven om daarin meer aandacht te geven aan burgerrechten en sociale gelijkheid. In plaats van die klus uit te besteden aan een kleine, politieke elite, moeten alle 23 miljoen inwoners van het land volgens hen hun zegje kunnen doen.

En wat te denken van de miljoenen migranten die jaarlijks in gammele bootjes naar het westen trekken? In de hoop op een betere toekomst laten ze huis en haard achter, en nemen ze enorme risico’s.

Kansen en gevaren

Kent de zelfredzaamheid dan geen keerzijde? Toch wel. Grote kans bijvoorbeeld, dat wie minder assertief of vastberaden is, niet profiteert van de vrijheid om het lekker zelf te mogen doen. Mensen zonder sterk sociaal netwerk of voldoende geld om zelf zorg of andere diensten in te kopen: kunnen zij het hoofd boven water houden? En komen er ook burgerinitiatieven voor de slechtste wijken van de stad? En voor andere, minder aantrekkelijke klussen die de overheid nu aan markt en burger laat?

Wie komt er straks nog op voor de zwakkeren in de samenleving?

Het appèl op de zelfredzaamheid dreigt zo een tweedeling in de maatschappij te veroorzaken: tussen mondige burgers die hun weg wel weten te vinden en goede zorg kunnen betalen, en de groep die door een gebrek aan kennis, daadkracht of geld achter blijft. Tijdens BredaPhoto gaan we in binnen- en buitenland op zoek naar de kansen en de gevaren. We bekijken de mooie en de minder mooie kanten daarvan. Do It Yourself!